Historia Śląskiego Związku Tenisa Stołowego

86 lat tenisa stołowego na Górnym Śląsku

     Tenis stołowy mieszkańcom Górnego Śląsku został zaprezentowany w latach dwudziestych ubiegłego wieku. Pionierami tej dyscypliny na polskim Śląsku byli księża: Paweł Lex z Halemby i Jan Broy z Brzozowic, którzy około 1928 roku wprowadzili ping-pong do programu Stowarzyszeń Młodzieży Polskiej. W Mysłowicach w marcu 1929 roku rozegrano zawody pokazowe z udziałem sióstr Kanterównych oraz 13 -letniego Marcola i 32 letniego Lindzwego (ten fakt należy uznać za początek tej gry na Śląsku. Pierwsze przepisy gry do ping-ponga ukazały się w roku 1929 w lokalnym dzienniku "Polonia". Początkowo tenis stołowy rozwijał się w środowisku żydowskimi, powstały liczne stowarzyszenia z sekcjami pingpongowymi, które doprowadziły w dniu 23 października 1932 r. do powołania w Królewskiej Hucie ( dzisiejszy Chorzów) Śląskiego Okręgowego Związku Ping-Pongowego. Pierwsze mistrzostwa Śląska odbyły się w 1935 roku (w II RP - rozegrano ich 5). Po drugiej wojnie światowej reaktywowano je w 1946 roku (nie odbyły się w 1954 roku - wtedy rozgrywano mistrzostwa województwa zrzeszeń). W roku 2015 odbyły się one po raz 73. Popularyzowano tą dyscyplinę sportu poprzez rozpoczęcie rozgrywek dla najmłodszych po raz pierwszy w Polsce w mini tenisie stołowym ( skrzat , żak) oraz turnieje dla weteranów.
     Kalendarium z najważniejszych faktów w historii śląskiego tenisa stołowego:
1) Igrzyska Olimpijskie- Piotr Molenda AZS Gliwice (Seul -1988),

- Piotr Skierski z Górnika Czerwionka (Barcelona -1992).
2) Medaliści Mistrzostw Świata
- Stefan Dryszel i Norbert Mnich AZS Gliwice (Goeteborg-1985),
3) Medaliści Mistrzostw Europy
- Czesława Noworyta AZs Gliwice (Moskwa-1970),
- Stefan Dryszel , Piotr Molenda (Moskwa –1984 ),
- Piotr Skierski (Bratysława-1996).
     Na terenie obecnego województwa śląskiego zostało zorganizowanych 16 Indywidualnych Mistrzostw Polski Seniorów
1938, 1989 Częstochowa
1947 Katowice
1958 Katowice
1969 Siemianowice
1975 Gliwice
1981, 1987, 2006 Zawiercie
1990, 1992, 1999 Jastrzębie Zdrój
1991 Olkusz
1992 Libiąż
1995 Katowice
2010 Sosnowiec
     Zawodnicy z klubów Śląskich zdobyli 7 złotych medali w IMP w grze pojedynczej (Woźnica - 4, Kawczyk - 1, A. Baranowski - 1, L. Błaszczyk - 1), a zawodniczki 14 złotych (Cz. Noworyta - 5, W. Sikora - 2, A. Mikijaniec - 2, A. Klisz -1, P. Narkiewicz -2, P. Molik –1, XU Jie -1).
Drużynowymi mistrzami Polski byli:
Mężczyźni:
AZS Gliwice (1975, 1976, 1978,1987,1988,1989,1990,1991),
Kopalnia Polska Świętochłowice (1947,1948),
Baildon Katowice (1992,1996),
Stal Siemianowice (1950).
Kobiety:
JKTS Jastrzębie (1984, 1985,1986,1987),
Górnik Świętochłowice (1950),
AZS Gliwice (1974),
ROW Rybnik (1976).
Puchar Polski zdobywali:
AZS WSP/AJD Częstochowa (1997,2001,2003,2004,2005,2006,2013),
Silesia Miechowice (2012, 2013,2014).
Prezesi Śląskiego Okręgowego Związku Tenisa Stołowego w latach 1932-2015:
1932-1936 Chmiel Henryk
1936-1938 Paluchowicz
1938-1939 Muszkiet Antoni
1946-1948 Bełdoch Adam
1948-1956 Dudek Włodzimierz
1956-1960 Oleksiak Władysław
1960-1964 Simko Anzelm
1964-1973 Nohel Bronisław
1973-1989 Kawczyk Witold
1989-1991 Swędzioł Henryk
1991-2000 Pięta Mieczysław
2000-2004 Fajkus Roman
2004-2008 Pięta Wiesław
2008-2016 Waldowski Wojciech
     W historii 86 lat tenisa stołowego na Śląsku największy wpływ na kształt i funkcjonowanie tej dyscypliny w tym okresie mieli: m.in. działacze społeczni: Józef Kornhauser, Antoni Muszkiet, Marian Murek, Adam Bełdoch, Władysław Oleksiak, Bronisław Nohel, Witold Kawczyk, Henryk Jędruś, Mieczysław Pięta, Janusz Dąbrowski, Władysław Kwiecień, Adam Cyrus, Wiesław Pięta oraz Wojciech Waldowski.
     Największe sukcesy sportowe odnieśli: Czesława Noworyta, Weronika Sikora-Stelmach, Witold Woźnica, Stefan Dryszel, Piotr Skierski. Trenerami, którzy osiągnęli znaczące sukcesy byli: Kornel Kubaczka, Władysław Kwiecień, Wojciech Waldowski, Henryk Fornalak, Stefan Dryszel, Marek Gracz, Wiesław Pięta, Eugeniusz Molik, Michał Napierała.
     Za postać najbardziej zasłużoną dla tenisa stołowego na Śląsku należy uznać Witolda Kawczyka (mistrza Polski, trenera mistrza Polski, trenera kadry Polski, prezesa OZTS ).
     Najlepsze lata potęgi śląskiego ping-ponga przypadały na lata 1947-1953, 1966-1971, 1974-89, 1992-1999. Wśród mężczyzn w Polsce liczyły się: Makkabi Chorzów, Kopalnia "Polska" Świętochłowice, Siemianowiczanka, AZS Gliwice, Baildon Katowice, Silesia Miechowice/Polonia Bytom. W konkurencji kobiecej Górnik Świętochłowice, AZS Gliwice, ROW Rybnik, GKS Jastrzębie i AZS WSP /AJD Częstochowa.
     Szczegółowe informacje o historii tenisa stołowego na Górnym Śląsku otrzymacie w publikacji W. Pięty „Tenis Stołowy na Górnym Śląsku” 1929-2004, (2005) oraz w monografii W. Pięty i A. Kozłowskiej „Tenis Stołowy w Częstochowie i okolicy w latach 1926-2013 r. (2013) i W. Pięta, P. Pięta, A. Pięta opublikowanej Księdze Jubileuszowej dedykowanej Mieczysławowi Pięcie z okazji 80 –lecia urodzin „Tenis stołowy na Ziemi Gliwickiej w latach 1929-2014" (2014). Śl.ZTS był inicjatorem ufundowania sztandaru PZTS (Zawiercie-2006). Dotychczas wydano 2 kolekcje jubileuszowych znaczków metalowych. Napisano wiele prac magisterskich:
-Krowicki, Historia i rozwój tenisa stołowego w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem OZS Katowice ( AWF Katowice 1998),
-P. Minkus, Działalność i organizacja Śląskiego Okręgowego Związku Tenisa Stołowego w latach 1975-1989 ( WSP Częstochowa -2003),
-D. Kufel, Działalność Śląskiego Związku Tenisa Stołowego w latach transformacji ustrojowej 1989-2001 ( WSP Częstochowa -2003),
-P.Pięta, Rozwój i działalność Podokręgowego Związku Tenisa Stołowego w Gliwicach 1957-1998 (AJD Częstochowa 2005),
-K. Picheta , Działalność Podokręgowego Związku Tenisa Stołowego w Zawierciu (Politechnika Opolska 2013).
 

Wydarzenia z dziejów tenisa stołowego na Górnym Śląsku 1929 - 2006

1929. W Mysłowicach rozegrano pierwsze zawody pokazowe z udziałem sióstr Kanterównych oraz 13 - letniego Marcola i 32-letniego Lindzwego
1930. W dzienniku "Polonia" ukazały się oficjalne przepisy gry w ping-ponga
1931. W Królewskiej Hucie rozegrano I międzynarodowy turniej ping-pongowy o Mistrzostwo Śląska
1932. 23 października odbyło się I Walne zgromadzenie Śląskiego Okręgowego Związku Ping-Pongowego
1933. Wystartowała liga śląska ( 12 zespołów)
1935. Odbyły się pierwsze Mistrzostwa Śląska Juniorów i Juniorek ( kwiecień) oraz pierwsze Drużynowe i Indywidualne Mistrzostwa Śląska Seniorów i Seniorek (grudzień)
1936. Debiut zawodników śląskich w Indywidualnych i Drużynowych Mistrzostwach Polski ( Warszawa )
1937. Cichoniówna ( RIOK Świętochłowice) zdobyła tytuł Indywidualnego Wicemistrza Polski ( Tarnów)
1938. Bernard Pukiet zdobył srebrny medal w IMP ( Częstochowa)
1939. Drużynowe Wicemistrzostwo Polski zdobyło Makkabi Chorzów
1946. Reaktywowano Okręgowy Związek Tenisa Stołowego w Katowicach
1947. Katowice -siedzibą Polskiego Związku Tenisa Stołowego ( 2 luty)
1948. Witold Kawczyk z Siemianowiczanki Mistrzem Polski Seniorów. Powołano Śląsko-Dąbrowski Okręgowy Związek Tenisa Stołowego w Katowicach
1950. Debiut zawodników śląskich ( W.Kawczyk , H.Widera , A.Otremba ) w Mistrzostwach Świata (Węgry)
1951. Powstała Sekcja Tenisa Stołowego przy WKKF w Katowicach
1952. Amalia Kliszowa zdobyła tytuł Mistrza Polski Seniorek ( Górnik Świętochłowice)
1956. Uprawnienia instruktora tenisa stołowego na Śląsku posiadali: W. Kawczyk, J.Piechaczek, H. Krause
1959. Na Górnym Śląsku zarejestrowanych było 158 sekcji, 240 drużyn i 1400 zawodników. W strukturze Śl.OZTS w Katowicach funkcjonowały 4 podokręgi: Bielsko, Gliwice, Będzin, Rybnik
1964. Po raz pierwszy na Śląsku ( Pławniowice k/ Gliwic ) zorganizowano obóz sportowy dla młodzieży. Czesława Noworyta zdobyła tytuł Indywidualnej Mistrzyni Polski (Nowa Huta)
1964. Cz. Noworyta ( AZS Gliwice ) zdobyła złoty medal w IMP Seniorek
1969. Złoty medal IMP zdobył Witold Woźnica
1970. Czesława Noworyta (AZS Gliwice) zdobyła brązowy medal w Mistrzostwach Europy ( gra podwójna)
1974. Rozpoczęła działalność Sekcja Tenisa Stołowego przy Wojewódzkiej Federacji Sportu w Katowicach
1975. Z dawnego OZTS Katowice wyodrębniły się OZTS w Częstochowie i w Bielsku Białej
1976. ROW Rybnik - drużynowym mistrzem Polski kobiet
1978. Andrzej Baranowski indywidualnym mistrzem Polski seniorów
1979. H.Jędruś , M.Pięta , J.Woźnica uzyskali uprawnienia sędziów państwowych. Krzysztof Piechaczek zdobył brązowy medal w Mistrzostwach Europy Juniorów
1980. OZTS - WFS w Katowicach zawiesił rozgrywki (14 grudzień 1981-16 luty 1982r. - stan wojenny). Sikora Weronika zdobyła złoty medal w IMP (Gdańsk)
1981. Weronika Sikora (GKS Jastrzębie) po raz drugi indywidualną mistrzynią Polski
1983. Mirosław Pierończyk zdobył srebrny medal w ME Juniorów ( gra podwójna)
1983. W Katowicach zorganizowano mecz o mistrzostwo Superligi w Węgrami ( marzec)
1984. S.Dryszel i N.Mnich zdobyli brązowe medale w Mistrzostwach Świata ( drużyna)
1987. GKS Jastrzębie po raz czwarty zdobył złoty medal w DMP Seniorek
1988. Piotr Molenda ( AZS Gliwice) startował w Igrzyskach Olimpijskich w Seulu
1989. Hala "Polonia" w Częstochowie gościła gwiazdy: J.O.Wadner, J.Persson , JF.Gatien i A. Grubba
1992. Piotr Skierski (Baildon Katowice) wziął udział w Igrzyskach Olimpijskich (Barcelona)
1993. Odbyła się I Dziecięca Olimpiada pod patronatem Prezydenta RP Lecha Wałesy (Jastrzębie)
1994. Śl.OZTS wprowadził do kalendarza sportowego rozgrywki o Puchar Polski i turnieje dla Weteranów
1995. W Częstochowie opracowano przepisy gry do mini tenisa stołowego ( Skrzat i Żak )
1995. Miao trzykrotną mistrzynia Europy Kadetek
1996. Baildon Katowice po raz drugi DMP Seniorów
1998. 1998- Zawodniczki AZS WSP Częstochowa zdobyły trzy złote medale w IMP Seniorów (Ostróda)
1999. Śląskiemu Związkowi Tenisa Stołowego nadano osobowość prawną ( I. Ns. Rej. SZS 59/1999)
1999. Godność Prezesa Honorowego Śl.ZTS otrzymał Mieczysław Pięta
2003. Patrycja Molik zdobyła złoty medal w IMP
2004. Śl.ZTS zrzesza 88 klubów w tym 29 UKS , 1180 zawodników, 105 sędziów i 104 instruktorów
2005. AZS AJD Print Cycero Rolnik zdobył po raz piąty Puchar Polski XU JIE indywidualną mistrzynią Polski seniorek
2006. W Sosnowcu przeprowadzono I Mistrzostwa Śląska dużą piłeczką (44 mm)